Wybór między obrożą a szelkami często sprowadza się do wygody lub przyzwyczajenia opiekuna. Coraz więcej badań weterynaryjnych pokazuje jednak, że kwestia ta może mieć znaczenie także dla zdrowia psa – zwłaszcza zdrowia oczu. Najnowsze badania wskazują, że nacisk wywierany przez obrożę może powodować wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego, podczas gdy dobrze dopasowane szelki nie wywołują takiego efektu.
Co dzieje się, gdy pies ciągnie na obroży?
Kiedy pies napina smycz i ciągnie, obroża wywiera nacisk na szyję. Może to prowadzić do częściowego ucisku naczyń krwionośnych, szczególnie żył szyjnych, co utrudnia odpływ krwi z głowy. W efekcie wzrasta ciśnienie w obrębie gałek ocznych.
Już badanie z 2006 roku wykazało, że podczas nacisku wywieranego przez obrożę ciśnienie wewnątrzgałkowe rosło istotnie bardziej niż podczas używania szelek.
Najnowsze badania potwierdzają wcześniejsze obserwacje
W 2025 roku opublikowano nowe badanie obejmujące zarówno psy brachycefaliczne (np. mopsy, buldogi francuskie), jak i psy o długich kufach. Naukowcy stwierdzili, że:
• samo noszenie obroży zwiększało ciśnienie wewnątrzgałkowe u części psów ras brachycefalicznych,
• aktywność fizyczna w obroży zwiększała ciśnienie wewnątrzgałkowe u wszystkich badanych psów,
• aktywność fizyczna w dobrze dopasowanych szelkach nie powodowała istotnego wzrostu ciśnienia w oczach.
Autorzy podkreślili, że właściciele powinni świadomie dobierać sposób prowadzenia psa, aby ograniczać niekorzystny wpływ na zdrowie oczu i układu oddechowego.
Szczególnie ważne u energicznych psów
W praktyce największe znaczenie ma to u psów aktywnych i żywiołowych. Młode psy, psy sportowe oraz zwierzęta uczące się chodzenia na luźnej smyczy często okresowo ciągną podczas spacerów. Każde takie szarpnięcie powoduje gwałtowny nacisk obroży na szyję.
Dobrze dobrane szelki rozkładają siłę na klatkę piersiową i barki, dzięki czemu nie dochodzi do skoncentrowanego ucisku na szyi.
Oznacza to mniejsze obciążenie dla:
• oczu,
• tchawicy,
• krtani,
• naczyń krwionośnych szyi.
Istnieją jednak mocne przesłanki, że regularne epizody wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego mogą być niekorzystne dla psów, które już chorują na jaskrę lub są do niej predysponowane. Dlatego autorzy badań zalecają stosowanie szelek u psów z chorobami oczu, cienką rogówką lub podwyższonym ryzykiem jaskry.
Jakie szelki wybrać?
Nie każde szelki będą odpowiednie. Najlepiej sprawdzają się modele:
• dobrze dopasowane do budowy psa,
• nieuciskające pach i barków,
• pozwalające na swobodny ruch kończyn,
• rozkładające nacisk na mostek i klatkę piersiową.
Aktualna wiedza naukowa wskazuje, że dla większości psów – a szczególnie dla psów energicznych, które mają tendencję do ciągnięcia na smyczy – dobrze dobrane szelki są rozwiązaniem korzystniejszym niż obroża. Pozwalają ograniczyć nacisk na szyję, zmniejszają ryzyko wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego i mogą być ważnym elementem profilaktyki u psów z problemami okulistycznymi. Najnowsze badania z 2025 roku potwierdzają, że podczas ruchu szelki nie powodują istotnego wzrostu ciśnienia w gałkach ocznych, co czyni je bezpieczniejszym wyborem dla wielu czworonogów.
